Słodki ziemniak w pełni zasługuje na swoją nazwę. W smaku jest naprawdę słodki, a jego zastosowanie jest zbliżone do zwykłego ziemniaka. Jednak nie jest on tak blisko spokrewniony z ziemniakami, jak mogłaby wskazywać jego nazwa. A to niejedyna niespodzianka, jeśli chodzi o tę pomarańczową bulwę. Mamy dla ciebie więcej informacji na temat tego egzotycznego produktu z alejki z warzywami.

Nazwa botaniczna słodkiego ziemniaka to Ipomoea batatas, dlatego jest on również znany jako batat. Jadalna jest bogata w skrobię bulwa słodkiego ziemniaka, uprawianego jako roślina jednoroczna. Jego skórka może przybierać jasnobrązowy, czerwonawy lub fioletowy kolor. Miąższ może mieć barwę białą, żółtawą albo głęboko pomarańczową. Duże bulwy korzeniowe mogą ważyć nawet do trzech kilogramów, jednak średnia waga wynosi jedynie 300 gramów.

Słodkie ziemniaki to pyszna alternatywa dla naszych ziemniaków.

Historia batatów

Słodkie ziemniaki pochodzą z Ameryki Południowej. Do Europy sprowadzili je w XV w. Hiszpanie. Dziś zatem uprawia się je nie tylko w strefie tropikalnej i subtropikalnej, lecz również we Włoszech, Portugalii i Hiszpanii. Słodkie ziemniaki są dostępne przez cały rok i stanowią substytut zwykłych ziemniaków tam, gdzie uprawa tych ostatnich nie jest możliwa. W klimacie umiarkowanym główny sezon przypada na późne lato i jesień. W tropikach bulwy rosną przez cały rok.

Słodki ziemniak jako podstawa diety

Czy wiesz, że na całym świecie roczne plony tej dużej bulwy sięgają imponującej ilości 105 milionów ton? Największym producentem są Chiny, skąd pochodzi 80% zbiorów. Mimo że słodki ziemniak pochodzi z Ameryki Południowej, jego uprawa jest tam stosunkowo niewielka. W Polsce bulwa ta stanowi jedną z najbardziej egzotycznych odmian, jednak dla dużej części światowej populacji jest to podstawowy produkt spożywczy. W krajach, w których uprawia się to warzywo, jego status jest porównywalny do zwykłego ziemniaka w Polsce.

Pomimo swej nazwy słodki ziemniak jest tylko dalekim krewniakiem ziemniaka. Jak już wspomniano, w nomenklaturze botanicznej batat przynależy do rodziny powojowatych, ziemniak zaś – do psiankowatych. Słodkiego ziemniaka prędzej można by pomylić z bulwą pochrzynu, z którym łączy go wiele podobieństw.

Słodkie ziemniaki to w wielu krajach podstawa diety – nawet jeśli w naszym kraju nadal stanowią produkt dość egzotyczny.

Słodki ziemniak lubi chłód

Słodkie ziemniaki są dziś dostępne w niemal każdej sieci supermarketów czy dyskontów. Podczas zakupów wybieraj wyłącznie jędrne, krągłe i nieuszkodzone bulwy, o wyczuwalnym ciężarze. Po powrocie do domu przechowuj je natomiast w ciemnym, chłodnym i przewiewnym miejscu. Wytrzymają tam do 10 dni. Nie przechowuj słodkich ziemniaków w lodówce w temperaturze poniżej 10°C – mogą przez to zbrązowieć, co nie jest pożądane. Z kolei temperatury powyżej 16°C spowodują przedwczesne kiełkowanie i psucie się bulw. Idealnym miejscem do przechowywania jest piwnica, a w razie braku dostępu do takiego pomieszczenia – lodówka z komorą piwniczną.

Jakie towarzystwo dla egzotycznego batatu?

Smak słodkiego ziemniaka można opisać jako słodki i zbliżony do owocu kasztana. Jeśli chodzi o przyrządzanie, bataty przygotowuje się w podobny sposób co ziemniaki. A możliwości są niemal nieskończone: gotowanie, opiekanie czy pieczenie w piekarniku. Słodki ziemniak to doskonały towarzysz dla mięsa i ryb. W krajach, w których się go uprawia, jest on stosowany nawet do wypieku chleba. Ceni się tam nie tylko bulwy, ale również bogate w składniki odżywcze górne liście, spożywane jako swego rodzaju odpowiednik naszego szpinaku. Ponadto bulw używa się do wyrobu mocnych alkoholi i brandy, a także do produkcji skrobi.

Nawiasem mówiąc, istnieją pewne subtelne różnice pomiędzy odmianami słodkich ziemniaków. Te o pomarańczowym miąższu po ugotowaniu są zwykle słodkie i miękkie. Tymczasem odmiany z jaśniejszym, a nawet białym miąższem ugotowane są bardziej suche, twardsze i mniej słodkie.

Domowe przepisy na słodkie ziemniaki

Jeśli masz ochotę na słoną przekąskę, trudno o lepszy wybór niż chipsy ze słodkich ziemniaków. Pokażemy ci, jak błyskawicznie i samodzielnie przyrządzić ten przysmak. Jedyne, czego potrzebujesz, to dwa duże słodkie ziemniaki, olej do smażenia oraz sól morska – i jesteś gotów do działania:

  1. Rozgrzej olej w rondlu lub na głębokiej patelni do 180°C.
  2. W międzyczasie obierz ziemniaki i pokrój je w cienkie plasterki.
  3. Wsyp chipsy na rozgrzany olej i smaż je przez minutę-dwie, aż staną się złocistobrązowe.
  4. Wyłóż chipsy na papierowy ręcznik kuchenny, aby obciekły, i posyp solą morską.

Jednak bataty smakują wyśmienicie nie tylko jako element słonego dania. Słodkie ziemniaki mogą też stanowić bazę dla słodkich deserów. Szczególnie dobrze w tej roli sprawdzają się odmiany o żółtym miąższu. Zmielone na purée stosuje się je do ciast lub muffinek. Ewentualnie możesz pokroić słodki ziemniak w plasterki, które następnie się suszy i kandyzuje.

Jeszcze jedna uwaga co do przygotowania: sok wydzielany przez bulwę podczas krojenia i obierania jest bezpieczny dla zdrowia.

Ze słodkich ziemniaków możesz też zrobić frytki.

Zdrowa bulwa bogata w kalorie

Słodki ziemniak to produkt nie tylko mający wszechstronne zastosowanie w kuchni, ale także zawierający imponującą ilość składników odżywczych. Bataty są bogate w skrobię i białko. Wysoka zawartość minerałów takich jak potas, magnez, żelazo i miedź, jak również witamin E i C czyni tę bulwę niezwykle wartościową pod względem odżywczym. Odmiany o żółtym miąższu zawierają też dużo witaminy A. Warto także wspomnieć, że ze swą wartością energetyczną równą 108 kcal lub 452 kJ na 100 g słodkie ziemniaki są bardziej kaloryczne od innych warzyw.

Czy dowiedziałeś się czegoś nowego o słodkich ziemniakach? Jak lubisz przyrządzać jego bulwy? Opowiedz nam o swoich doświadczeniach lub dołącz do dyskusji na naszym Facebooku.